Een extra botje: pijnlijke bult aan de binnenkant van de voet

‹ Terug naar overzicht
Geplaatst op:
Tijdens de ontwikkeling van de voet voor de geboorte, horen twee botjes aan elkaar te groeien tot één bot: het scheepvormig been. Dit is een bot dat boven in de voet zit en loopt tot aan de binnen- kant van de voet (zie afbeelding). Het komt voor dat het scheepvormig been tijdens de ontwikkeling niet of niet volledig samengroeit.
Het scheepvormig been. ill. Myrthe Boymans

Er bevindt zich dan een extra botje in de voet, dat dus eigenlijk een deel van het scheepvormig been had moeten zijn. Dit extra botje wordt een os tibiale externum genoemd. Waarschijnlijk loopt zo’n vijf tot tien procent van de mensen rond met zo’n extra botje.

Extra botje is boosdoener

Dat extra botje in de voet zou waarschijnlijk nooit klachten geven als er niet een heel stevige pees (deels) aan dit botje vast zou zitten: de tibialis posterior pees. Het is de op één na sterkste pees van de voet. Deze pees zorgt ervoor dat de voetboog opgetrokken wordt en dat we op onze tenen kunnen staan. De pees trekt voortdurend aan het os tibiale externum en dit kan pijnklachten veroorzaken. 

Voorbeeld van een voet met een os tibiale externum, de bult aan de binnenkant van de voet is duidelijk te zien.

Hoe ontstaan pijnklachten rond dit extra botje?

Pijnklachten ontstaan met name bij kinderen en jongvolwassenen door letsel of doordat schoenen drukken.

Letsel: de pijn ontstaat meestal na een verdraaiing van de voet of door (te) explosieve kracht bij het omhoog springen.
Schoeisel: te veel druk tegen het os tibiale externum die te lang duurt kan langzaam maar zeker tot pijn leiden, meestal is het de schoen die tegen het botje drukt.

Klachten 

Klachten door een os tibiale externum worden ook wel het pre-hallux syndroom genoemd. Vrij vaak hebben mensen met een os tibiale externum ook een platvoet, maar niet altijd. Er kan een vrij grote zwelling aan de binnenkant van de voet zichtbaar zijn. Er wordt vaak een zeurende pijn gevoeld aan de binnenzijde van de middenvoet, bij de voetboog. Vaak bevindt zich daar ook een harde verdikking. Als op die bult wordt gedrukt, is  dat extra pijnlijk.

Welke behandelingen zijn er voor een pijnlijk os tibiale externum?

Allereerst wordt geprobeerd de klachten zonder operatie te verhelpen: 

  • schoenadvies, met schoenen die niet drukken tegen de bult (zachte binnenkant) en extra goed afrollen.
  • therapiezolen, er wordt dan een schoen geadviseerd met een uitneembare binnenzool.
  • schoenaanpassing, waarbij een afrol wordt gemaakt door een orthopedisch schoentechnicus.
  • onderbeenloopgips, in geval van een actieve ontsteking. Dit gaat via de huisarts.
  • medicijnen, vrij verkrijgbaar paracetamol of ontstekingsremmende pijnstiller in gelvorm, om op de pijnlijke plek te smeren (Voltaren).
Pijnlijke bult aan de binnenkant van de voet

Principe van een afrolschoen.

 

Door: Robert Wonink, podozorg.nl, illustraties: Myrthe Boymans, foto: dr. I. van Dalen