Nagelbijten is een vervelende, maar verslavende gewoonte. Wie heeft er nooit een nagel afgebeten? Je ziet vaak dat kinderen het doen, maar ook volwassenen kunnen soms moeilijk met hun vingers uit hun mond blijven. Het gebeurt vaak onbewust, met name bij een hersenloze bezigheid of juist in opperste concentratie; bij het nemen van een lastige beslissing. Anderen vinden het vaak een onaangenaam gezicht en je nagels knappen er ook zeker niet van op. Dermatoloog Stijn Kouwenhoven legt dit fenomeen uit en geeft tips!"/>

Nagelbijten, waarom doe je het en hoe kom je er vanaf?

‹ Terug naar overzicht
Geplaatst op:

Nagelbijten is een vervelende, maar verslavende gewoonte. Wie heeft er nooit een nagel afgebeten? Je ziet vaak dat kinderen het doen, maar ook volwassenen kunnen soms moeilijk met hun vingers uit hun mond blijven. Het gebeurt vaak onbewust, met name bij een hersenloze bezigheid of juist in opperste concentratie; bij het nemen van een lastige beslissing. Anderen vinden het vaak een onaangenaam gezicht en je nagels knappen er ook zeker niet van op. Dermatoloog Stijn Kouwenhoven legt dit fenomeen uit en geeft tips!

Onychofagie is de medische term voor nagelbijten. De behoefte om nagel te bijten bij kinderen hoort bij de orale fase waar kinderen door gaan in hun ontwikkeling. Alleen blijven ze er vaak in hangen. De meeste kinderen bijten niet voor hun derde jaar op hun nagels. Tussen het vierde en zesde jaar wordt het meest nagel gebeten door kinderen. Het aantal kinderen dat nagelbijt neemt af naarmate ze tussen de zeven en tien jaar zijn. Echter neemt de behoefte van het nagelbijten bij pubers weer toe. Verschillende wetenschappers denken dat dit komt omdat de puberteit een soort van crisisperiode is waardoor het nagelbijten zou worden uitgelokt. Nagelbijten wordt als ‘normaal’ beschouwd tussen het vierde en achttiende levensjaar, omdat het in deze leeftijdsperiode het vaakst voorkomt.

Wat zijn de oorzaken van nagelbijten?

De oorzaak waarom mensen nagelbijten is moeilijk vast te stellen. Nagelbijten is een reflex die wordt getriggerd bij angst of andere emotionele stress. Nerveuze mensen bijten ook vaker nagels dan mensen die daar geen last van hebben. Er zijn veel mensen die op een moment van erge stress nagelbijten, bijvoorbeeld bij het uitzoeken van een bruidsjurk of het kiezen van de bruidstaart. Ook komt het in sommige families vaker voor dan bij anderen, misschien omdat mensen elkaars gewoonten overnemen. Kinderen bijten nagels op momenten dat ze schichtig zijn, niet weten wat te doen, als ze een zielig of een spannend verhaal horen of lezen, maar ook als ze ‘s avonds gedwongen worden om naar bed te gaan.

Complicaties

Nagelbijten kan lichamelijk klachten veroorzaken. Als kinderen hun afgebeten nagels doorslikken kan dit in sommige gevallen leiden tot maagklachten. Ook kunnen ze door het nagelbijten (vingers bij kinderen zijn niet altijd even schoon) gemakkelijker infecties oplopen.

Daarnaast lopen kinderen het risico op het ontwikkelen van een gebitsafwijking waardoor de kaken niet goed meer op elkaar kunnen. Ook kan het het effect van orthodontie beïnvloeden.

De vingers kunnen door het nagelbijten beschadigd raken. Hierdoor is de vinger gevoeliger voor het krijgen van een schimmelinfectie of een bacteriële ontsteking. Ook kan een koortslip worden overgebracht op de vinger. Het frappante is dat nagels niet slechter gaan groeien, maar door het nagelbijten juist harder gaan groeien omdat de bloedsomloop wordt gestimuleerd.

Hoe te stoppen?

Het is lastig om te bepalen wanneer nagelbijten nou ‘normaal’ of ‘abnormaal’ gedrag is. Bij kinderen die veel nagelbijten is het volgens de geleerden in ieder geval belangrijk om het kind hier niet voor te straffen of hardhandig af te leren. Hierdoor wordt de nadruk juist te veel op het nagelbijten zelf gelegd. Als er sprake is van onrust waardoor het kind nagelbijt, kan het helpen het kind vaker een grote lichamelijk inspanning te laten leveren, zoals zwemmen, rennen of een andere sport. Dit zijn ook manieren om ‘stress’ kwijt te raken. Ook gamen of het bespelen van een muziekinstrument zijn handige manieren om de focus ergens anders op te leggen. Ze zijn dan ook bezig met hun handen zodat er op dat moment in ieder geval niet op de nagels kan worden gebeten…

Het aanbrengen van een hele smerig smakende nagellak heeft aangetoond weinig zin, omdat het ook weer voor meer stress bij het kind zou zorgen, terwijl rust en kalmte belangrijk is. Bovendien is een vieze smaak ook snel van de nagel afgesleten of afgewassen. Het is beter om de nagels kort te knippen zodat deze moeilijk gebeten kunnen worden. Ook kan de nagel worden ingesmeerd met olijfolie waardoor deze zacht en buigbaar wordt en de behoefte om te bijten ook afneemt.  Het kan ook helpen de nagels een keer door een nagelstylist te laten knippen en/of te verzorgen in plaats van dit thuis zelf te doen. Ze worden dan veel bewuster van de cosmetische functie van de nagels. Dit heeft vaak een verrassend effect.

Een manier om het nagelbijten af te leren is om een alternatief aan te bieden. Het kauwen van kauwgom biedt een goede afleiding, maar dit is niet altijd mogelijk. Zeker niet bij kinderen die op school zitten. Bij volwassenen werkt het vaak wel goed. Ook is bij volwassenen het bewustzijn over de cosmetische functie van nagels groter en helpt het om dit te versterken door het lakken van de nagels of met kunstnagels.